Trang chủ Chuyên mục khác bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính

bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính

702
0

Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (BPTNMT) là bệnh hô hấp phổ biến có thể phòng và điều trị được. Bệnh đặc trưng bởi các triệu chứng hô hấp dai dẳng và giới hạn luồng khí, là hậu quả của những bất thường của đường thở và/hoặc phế nang thường do phơi nhiễm với các phân tử hoặc khí độc hại, trong đó khói thuốc lá, thuốc lào là yếu tố nguy cơ chính, ô nhiễm không khí và khói chất đốt cũng là yếu tố nguy cơ quan trọng gây BPTNMT. Các bệnh đồng mắc và đợt kịch phát làm nặng thêm tình trạng bệnh.

bệnh phổi tắc nghẽn

  1. Nguyên nhân gây bệnh
  2. Nguyên nhân chủ thể

– Di truyền: Do thiếu hụt men Alipha 1 antitrypsin

– Dinh dưỡng: thiếu các chất chống oxy hóa nhyuw VitaminC, A, E và các chất đạm

– Trẻ sinh non: Phổi chưa phát triển đầy đủ

  1. Nguyên nhân do môi trường:

– Thuốc lá

– Ô nhiễm môi trường

– Nghề nghiệp: mỏ vàng, sillic, than

– Nhiễm trùng tái phát nhiều lần lúc nhỏ

  1. Triệu chứng lâm sàng
  2. Triệu chứng cơ năng

– Ho

– Đàm

– Khó thở: Cảm giác nặng ngực, nặng dần và trở nên thường xuyên

– Khò khè, cảm giác vướng đàm, khó khạc đờm

– Tâm phế mãn, phù, suy dinh dưỡng

  1. Triệu chứng thực thể:

– Biểu hiện khó thở: nhịp thở nhanh, co kéo cơ liên sườn

– Biểu hiện của sự ứ khí: lồng ngực, tiếng tim rì rào phế nang

– Biểu hiện của sự suy tim phải: khó thở khi nằm đầu thấp, tim mạch cổ nổi, hội chứng suy tim

 

III. Các biến chứng có thể xảy ra

– Tăng áp lực động mạch phổi

– Biến chứng trên tim: Những người bị phổi tắc nghẽn mạn tính gặp khó khăn để cơ thể có thể lấy đủ oxy và thải carbon dioxide ra ngoài môi trường. Trong những trường hợp nghiêm trọng bệnh nhân sẽ gặp những tình trạng mức độ oxy trong máu thấp, mức carbon dioxide cao.

– Suy dinh dưỡng:Có 11% những người bị bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính bị suy dinh dưỡng.Biến chứng trên thần kinh: Hay gặp nhất là tình trạng đau đầu, mất ngủ, chóng mặt, rối loạn ý thức nguyên nhân là do thiếu oxy và tăng CO2 trong máu. Cũng có rất nhiều trường hợp do lượng CO2 tăng lên quá cao khiến cho bệnh nhân bị hôn mê dẫn đến giảm và mất khả năng làm việc trí óc.

– Một số biến chứng khác: Biến chứng trào ngược dạ dày thực quản, loãng xương, tăng nồng độ men chuyển angiotensin trong máu…

  1. Dấu hiệu cần nhập viện:

-Khó thở nặng, đờm nhiều, tri giác lũ lẫn, mỏi cơ hô hấp

– Bệnh nhân không chịu nổi các triệu chứng

  1. Cách phòng ngừa bệnh:

– Không hút thuốc lá

– Tránh khói củi, khói bếp than, bếp than tổ ong

– Tránh bị nhiễm trùng hô hấp khi cảm cúm

– Thường xuyên rửa tay để ngăn nguy cơ bị bệnh do virus

  1. Chế độ dinh dưỡng
  2. Nguyên tắc

– Năng lượng: 30-35 kcal/kg/ngày.

–  Protein: 1,2-1,7g/kg/ngày.

–  Lipid: 30 – 40% tổng năng lượng. Trong đó 1/3 là acid béo no, 2/3 là acid béo no một nối đôi và nhiều nối đôi.

–  Vitamin và khoáng chất: cung cấp đầy đủ nhưng đặc biệt chú ý đến vitamin C, vitamin D, calci, magie, phospho, sắt.

– Chia nhiều bữa trong ngày, có thể 5 hoặc 6 bữa nếu bệnh nhân có khó thở nhiều.

– Hạn chế muối khoảng 2-3g/ngày khi bệnh nhân có suy tim hoặc tăng huyết áp kèm theo.

  1. Thực phẩm nên dùng
  2. Nhóm chất bột

– Các loại: gạo, mỳ, ngô, khoai, sắn, bún, phở, bánh đúc…

– Đậu tương và các sản phẩm chế biến từ đậu tương (đậu phụ, đậu nành..)

  1. Nhóm chất đạm

– Ăn đa dạng các loại thịt nạc, cá nạc, tôm cua, đậu phụ… gia cầm bỏ da

– ăn lòng trắng trứng

  1. Nhóm chất béo: Dầu thực vật (dầu oliu, dầu ngô, dầu lạc, dầu mè, dầu đậu nành, dầu cám gạo…)
  2. Nhóm chất xơ: Không nên xay quá kỹ, quá nhuyễn làm giảm chất xơ

– Rau xanh: ăn đa dạng các loại rau

– Quả chín: Đa dạng các loại quả

  1. Thực phẩm hạn chế dùng
  2. Nhóm chất bột, đường

– Các loại quả nhiều ngọt như các loại quả khô, quả sầu riêng, trứng gà…. Các loại quả có hạt cứng như mơ, đào và dưa có thể gây đầy hơi ở một số người do carbohydrate bị lên men trong đường tiêu hóa

– Đường, đồ uống ngọt, các loại bánh kẹo ngọt

– Muối: Hạn chế

  1. Nhóm chất đạm: – Các thực phẩm đồ hộp chế biến sẵn.
  2. Nhóm chất béo

– Không ăn mỡ động vật.

– Không dùng các phủ tạng như óc, lòng, phủ tạng, nước luộc thịt…

  1. Nhóm rau quả: Hạn chế ăn các loại quả có hàm lượng đường cao
  2. Chất kích thích: rượu, thuốc lá, cà phê.
  3. Chế biến thực phẩm

– Không chế biến các món ăn có chất béo từ động vật.

– Hạn chế món chiên, rán

– Giảm lượng muối vì quá nhiều natri hoặc muối trong chế độ ăn uống sẽ gây ra tình trạng giữ nước, có thể ảnh hưởng đến khả năng hô hấp.